سلام , به سایت پایان نامه دات کام خوش آمدید
  • در انجام پایان نامه خود مشکل دارید؟نمیتوانید موضوع جدید انتخاب کنید؟برای نوشتن پروپوزال وقت کافی ندارید؟با ما تماس بگیرید بهترین متخصصان را برای انجام کار شما در اختیار داریم...

  • در انجام پایان نامه خود مشکل دارید؟نمیتوانید موضوع جدید انتخاب کنید؟برای نوشتن پروپوزال وقت کافی ندارید؟با ما تماس بگیرید بهترین متخصصان را برای انجام کار شما در اختیار داریم...

  • در انجام پایان نامه خود مشکل دارید؟نمیتوانید موضوع جدید انتخاب کنید؟برای نوشتن پروپوزال وقت کافی ندارید؟با ما تماس بگیرید بهترین متخصصان را برای انجام کار شما در اختیار داریم...

  • در انجام پایان نامه خود مشکل دارید؟نمیتوانید موضوع جدید انتخاب کنید؟برای نوشتن پروپوزال وقت کافی ندارید؟با ما تماس بگیرید بهترین متخصصان را برای انجام کار شما در اختیار داریم...

  • در انجام پایان نامه خود مشکل دارید؟نمیتوانید موضوع جدید انتخاب کنید؟برای نوشتن پروپوزال وقت کافی ندارید؟با ما تماس بگیرید بهترین متخصصان را برای انجام کار شما در اختیار داریم...

اعتماد کنید :

» طراحی ارزیابی و اجرای دورۀ آموزش پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر

توسط: pardazesh در 4-05-1395, 10:00 | دسته: روانشناسی | تعداد بازدید : 927

طراحی ارزیابی و اجرای دورۀ آموزش پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر

چکیده

طرح حاضر با هدف طراحی، ارزیابی و اجرای دورۀ آموزش پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر برای  دانش آموزان مقطع متوسطه انجام یافته است. جهت طراحی دوره، نظریات  سوء مصرف، پیشگیری و منابع مرتبط مورد بررسی قرار گرفت و با توجه به موارد مشترک و متفاوت  نظریات و دوره های پیشین و اعمال نظر متخصصین، دورۀ مذکور طراحی و تدوین شد و مورد تأیید 5 نفر از روان شناسان قرار گرفت. نگرش سنج دانش آموزان به مواد مخدر، پس از بررسی مبانی نظری مرتبط و ابزارهای پیشین به صورت مقدماتی طراحی گردید. روایی محتوایی آزمون با استفاده ازضریب توافق داوران (28 نفر از اساتید روان شناسی و مشاوره و عموماً با تجربۀ کار بالینی با معتادان) مورد تأیید قرار گرفت. پایایی آزمون مذکور، با اجرای مقدماتی (Pilot) بر روی 30 نفر از دانش آموزان مقطع متوسطه در سال سوم دبیرستان، با استفاده ازآلفای کرنباخ محاسبه شده و ضریب بدست آمده 733/0 می باشد. جهت اجرای دوره، 2 گروه از دانش آموزان مقطع دبیرستان در پایۀ سوم انتخاب شدند. با استفاده از طرح نیمه آزمایشی پیش آزمون، پس آزمون با گروه گواه پس از اجرای پیش آزمون بر روی  گروه ها (نگرش سنج محقق ساخته)، دورۀ آموزشی طی 4 جلسه برای گروه آزمایشی برگزار گردید. در نهایت، داده ها با استفاده از نرم افزار آماری Spss . 12 و با استفاده از آزمون های t مستقل وتحلیل کوواریانس مورد بررسی قرار گرفت. تفاوت معنی دار در نگرش به سوء مصرف مواد مخدر در گروه آزمایشی گواه از اثر بخشی دوره در ایجاد نگرش منفی به سوء مصرف مواد مخدر داشته است و از این رو دورۀ مذکور می تواند در سطح وسیع تر برای پیشگیری اولیه کاربرد داشته باشد.

 

 

 177صفحه فایل ورد (Word) فونت 14 منابع دارد  قیمت 14900 تومان

 

پس از پرداخت آنلاین میتوانید فایل کامل این پروژه را دانلود کنید 


 


ادامه مطلب :

 

فهرست مطالب

چکیده ....................................................................................................................... 1

مقدمه......................................................................................................................... 2

 

فصل اول: طرح کلی تحقیق

بیان مسئله.................................................................................................................... 5

ضرورت .................................................................................................................. 11

اهداف تحقیق ........................................................................................................... 12

سؤالات و فرضیات ................................................................................................... 12

تعاریف نظری اصطلاحات.......................................................................................... 13

تعاریف عملیاتی اصطلاحات....................................................................................... 18

 

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینۀ پژوهش ها

پیشگیری از مصرف مواد مخدر ................................................................................... 20

رویکرد ها و نظریه های پیشگیری ............................................................................... 24

نگرش مثبت به مواد مخدر .......................................................................................... 36

نظریات سوء مصرف مواد مخدر ................................................................................. 50

رویکرد مهارت های زندگی ....................................................................................... 53

رویکرد عوامل خطر و عوامل حفاظت كننده ................................................................. 66

برنامه های آموزش پیشگری در مدارس جهان ............................................................... 79

انگلستان ................................................................................................................... 80

آمریکا ..................................................................................................................... 85

کویت ..................................................................................................................... 93

ایران ........................................................................................................................ 95

دورۀ پیشنهادی آموزش فرد- مدار پیشگری از سوء مصرف مواد مخدر ........................... 125

فصل سوم: روش شناسی

روش تحقیق............................................................................................................ 134

جامعۀ آماری .......................................................................................................... 135

شیوۀ انجام طرح....................................................................................................... 135

ابزار اندازه گیری .................................................................................................... 136

شیوۀ تجزیه و تحلیل اطلاعات .................................................................................. 138

 

فصل چهارم: نتایج

نتایج بدست آمده از تجزیه و تحلیل اطلاعات ............................................................. 141

 

فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری

بحث و نتیجه گیری ................................................................................................. 146

محدودیت ها .......................................................................................................... 159

پیشنهاد ها .............................................................................................................. 160

منابع  ..................................................................................................................... 167

 

 

 

فهرست جداول

فصل اول

جدول 1- 1: ملاک های DSM- IV برای مسمومیت با مواد............................................ 15

جدول 1- 2: ملاک های DSM- IV برای ترک مواد..................................................... 16

جدول 1- 3: ملاک های تشخیص DSM- IV برای وابستگی به مواد................................ 16

جدول 1- 4: ملاک های تشخیص DSM- IV برای سوء مصرف مواد.............................. 17

فصل دوم

جدول 2- 1: خلاصه ای از برنامه های آموزشی مدارس ................................................. 35

جدول 2- 2: دسته بندی نظریات با توجه به خود، دیگران، جامعه و طبیعت ....................... 46

جدول 2- 3: نقطۀ تمرکز رشته ای نظریه ها................................................................... 47

جدول 2- 4:حدود نظریات با توجه به خلاصۀ عنوان، متغیرهای کلیدی، مادۀ موردتأکید و    ویژگی های جمعیت شناختی.................................................................................................................... 48

جدول 2- 5: عوامل خطر در سوء مصرف مواد............................................................... 69

جدول 2- 6: عوامل محافظت کننده و عوامل خطر برای شروع مصرف داروهای غیر مجاز در بین نوجوانان 70

جدول 2- 7: رئوس محتوای برنامۀ پیشگیری از اعتیاد در کتاب تغذیه و بهداشت................ 85

جدول 2- 8: نمونة درسي در زمینۀ آموزش پیشگیری از اعتیاد.......................................... 88

جدول 2- 9: معرفی دارو و هشدارهای آن .................................................................... 89

جدول 2- 10: روش های تدریس درزمینۀ آموزش پیشگیری ازاعتیاددرکشورهای موردمطالعه. 124

جدول 2- 11: تقسیم بندی عوامل غیر قابل کنترل (فردی و اجتماعی).............................. 126

جدول 2- 12: تقسیم بندی عوامل قابل کنترل (فردی و اجتماعی)................................... 126

جدول 2- 13: عوامل غیر قابل کنترل (فردی و اجتماعی) در نظرية عوامل خطر................ 127

جدول 2- 14: عوامل قابل کنترل (فردی و اجتماعی) در نظرية عوامل خطر...................... 128

جدول 2- 15: عوامل قابل کنترل (فردی و اجتماعی) در مجموع نظریات پیشین................ 129

جدول2- 16: تقسیم بندی ابعاد وسطوح مداخلات در پیشگیری از سوءمصرف مواد مخدر. 129

جدول2- 17: دورۀ آموزشی فرد- مدار پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر (با تأکید بر عوامل قابل کنترل فردي).... 130

جدول2- 18: دورۀ آموزشی فرد- مدار پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر (با تأکید بر عوامل قابل کنترل اجتماعی) 131

جدول2- 19: امتیاز دورۀ آموزش فرد- مدار پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر (مبتنی بر عوامل قابل کنترل فردی و اجتماعی) ............................................................................................................... 132

فصل سوم

جدول 3- 1: دیاگرام طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل غیرتصافی................ 134

جدول 3- 2: نمونه سؤالات آزمون ............................................................................ 136

جدول 3- 3: خلاصۀ محاسبۀ t تک متغیری برای بررسی روایی ابزار.............................. 137

فصل چهارم 

جداول 4- 1: خلاصۀ اطلاعات توصیفی بدست آمده از تحلیل داده ها  .......................... 141

جدول 4- 2: آماره های پیش آزمون و پس آزمون گروه های گواه و آزمایش................. 142

جدول 4- 3: آزمون برابری واریانس ها ...................................................................... 142

جدول 4- 4: آزمون برابری میانگین ها........................................................................ 142

جدول 4- 5: آزمونt  مستقل برای مقایسۀ اختلاف میانگین های پیش آزمون و پس آزمون     گروه های گواه آزمایشس............................................................................................................................. 143

جدول 4- 6: خلاصۀ نتایج تحلیل کوواریانس ............................................................. 144

فهرست شکل ها

شکل 2- 1: الگوی کلی شروع مصرف ........................................................................ 71

شکل 2- 2: رابطۀ عوامل مؤثر در سوء مصرف مواد مخدر .............................................. 81

شکل 2- 3: مثالی از رسم نقشۀ پنداره ها برای الکل ..................................................... 113

شکل 2- 4: مثالی از رسم نقشۀ مفهوم ها برای سیگارگشیدن ......................................... 114

 

فهرست پیوست ها

پیوست الف. نگرش سنج سوء مصرف مواد مخدر ....................................................... 161

پیوست ب. دورۀ آموزشی فرد – مدار پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر به تفکیک جلسات آموزشی 163 

 

 

 

مقدمه

سوء مصرف مواد مخدر، امروزه پا را از مرز اختلالات  فردی و روان  شناختی فراتر نهاده و به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است. شیوع روز افزون، درگیری اقشار مختلف اجتماعی در مصرف، تنوع گسترده و کاهش سن ابتلا، دانشمندان و برنامه ریزان را بر آن داشته تا نسبت به حل آن چاره جویی نمایند.

کاهش عرضه و کاهش تقاضا، همواره و از دیر باز دو سیاست عمده در حل مسأله مواد مخدر بوده است. به رغم تلاش های قابل ستایش در کاهش عرضه، تقاضای مصرف روز به روز افزایش یافته و قربانیان بیشتری را به کام خود فرو می برد. از این رو روانشناسان، جامعه شناسان، متخصصان تعلیم و تربیت و ... اهتمام خود را صرف کاهش و کنترل تقاضا  نموده اند.  

طرح نظریات متعدد در تعلیل گرایش ها و پیشگیری شاهدی براین مدعا ست. و باز نیز برغم تمامی تلاش های ارزشمند صاحبان اندیشه، این مسأله به قوت خود باقی است.

سود سرشار نامشروع تجارت مواد مخدر، جذابیت های آنی فیزیولوژیکی و روانی مصرف مواد، هزینه های سرسام آور درمان و توانبخشی معتادان، دانشمندان روان شناس را برآن داشته که این بار، مشکل را پیش از پدیدآیی حل نمایند.

دو دهۀ اخیر انقلابی  در پیشگیری از مصرف مواد بوده است. طراحی نظریات و برنامه های متعدد برای پیشگیری اولیه در کشورهای مختلف و برای اقشار گوناگون جامعه، دستاورد این کوشش ها بوده است.

رویکردهای القای ترس، هنجاری، آموزش مهارت های زندگی، آموزش مقاومت اجتماعی ...  و برنامه های آموزشی منتج از آنها، همه و همه در پژوهش های بسیاری چه در کوتاه مدت و چه در دراز مدت مورد ارزیابی قرار گرفته است. مطالعات نشان داده اند  که به رغم سودمندی قابل توجه برخی از برنامه ها، راه درازی تا دستیابی به نظریه یا نظریات منسجم و برنامه های قابل اعتماد آموزشی باقی است.

بررسی آسیب شناسانۀ برنامه های آموزشی در حوزه پیشگیری، فعالیت بسیارمهمی در بهبود برنامه های آموزشی است. شاید بتوان تنگ نظری در لحاظ نمودن عوامل متعدد دخیل در برخی از رویکردهای نظری و به تبع آن در برنامه های آموزشی را اساس این ضعف ها دانست.

هدف پژوهش حاضر، طراحی و تدوین دورۀ آموزش پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر برای دانش آموزان مقطع متوسط به عنوان یکی از آسیب پذیرترین اقشار در ابتلا بوده است.

جهت انجام طرح  حاضر، ابتدا تمامی نظریات سوء مصرف و پیشگیری-  یا دست کم مهم ترین آنها-  مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. نقطۀ عطف هر نظریه و اصول اساسی در هرکدام استخراج شده. موارد مذکور همراه با تجربۀ پژوهشگر، به صورت منسجم برای اجرا تدوین گردید. بدین ترتیب مجموعۀ به دست آمده مجموعه ای است از تلفیق تئوری های  متعدد که از موارد مشترک و متفاوت نظریات مختلف و تجربۀ پژوهشگر غنی شده و مورد تأیید 5 تن از روانشناسان قرار گرفته است. جهت اجرا با استفاده از طرح نیمه آزمایشی پیش آزمون، پس آزمون با گروه گواه، 2 گروه از دانش آموزان مقطع متوسطه (درهر گروه 30 نفر و در مجموع 60 نفر) انتخاب شدند. ابزار سنجش نگرش به سوء مصرف، محقق ساخته بوده و پس از بررسی ادبیات تحقیق و سنجه های مختلف در موضوع نسبت به تهیه و تدوین آن اقدام شده است. جهت بررسی روایی آزمون ازضریب توافق 28 تن از داوران (اساتید محترم دانشگاه در رشته های روان شناسی و مشاوره) و جهت بررسی پایایی آن از ضریب آلفای کرنباخ استفاده شده است. نتایج نشان دار که ابزار مذکور دارایی روایی و پایایی قابل قبول        می باشد. دورۀ آموزشی طی 4 جلسه برای گروه آزمایشی، برگزار شده و طبق طرح، پیش آزمون و پس آزمون برروی گروههای آزمایشی و گواه اجرا  گردید. در نهایت نتایج با استفاده از آزمون های آماری t مستقل و تحلیل کو واریانس مورد تحلیل قرارگرفت. نتایج نشانگر اثر بخشی دوره در تغییر نگرش و دانش آموزان مقطع متوسطه به سوء مصرف مواد مخدر بوده و با بسیاری از پژوهش های مشابه همسو می باشد. از دورۀ مذکور     می توان به طور وسیع تر برای تغییر نگرش دانش آموزان مقطع متوسطۀ سراسر کشور به سوء مصرف مواد، سود جست.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

طرح کلی تحقیق

 

 

 

 

 

 

 

 

بیان مسأله

سوء مصرف مواد مخدر هر چند پیشینه ای به قدمت بشر دارد، اما در طی سدۀ گذشته توجه مضاعف جامعۀ بشری را به خود معطوف داشته است. دلایل این عطف توجه را در گسترش و تنوع روزافزون وکاهش میانگین سن شروع به مصرف  می توان جستجو کرد.این مسئله امروزه پا را از مرزهای بهداشتی- درمانی فراتر نهاده و به یک معضل اجتماعی در سطح جهانی مبدل شده است.

مطالعات نشان داده اند که مصرف مواد مخدر در بین جوانان به طور مشخص از سال 1992 افزایش یافته و مصرف برخی از مواد حتی به 6 برابر رسیده است (پراید[1] ، 1997 ؛به نقل از جمالی و قربانی، 1384).  

برای نمونه میانگین سن شروع، طی سال های اخیر در کشور سوئد کاهش یافته و اکثر مصرف کنندگان از سنین 17-16 سالگی مصرف را آغاز کرده اند. طبق بررسی های سال 1990، 6% از دانش آموزان دبیرستان های سوئد از مواد مخدر استفاده نموده، در حالیکه این رقم در سال های 1993 و 1994 به ترتیب 3% و 5% بوده است. مطالعات بر روی دانش آموزان مدارس انگلستان نشان می دهد که 3% از دانش آموزان 13-12 ساله و 14% از نوجوانان 15-14 ساله در حال تحصیل، سابقۀ مصرف داشته اند. سوء مصرف ماهانۀ حشیش در میان نوجوانان و جوانان امریکایی نیز از رقم 2/8% در سال 1994، به رقم 6/10% در سال 1995 افزایش یافته و درصد سوء مصرف کنندگان ماهانۀ کوکائین هم در میان جوانان در سال 1995 (8%) نسبت به سال قبل (2%) بالا رفته است. در این چارچوب، بانک جهانی اعلام کرده است که بطور میانگین، مصرف کنندگان مواد در گروه سنی 44-15 سال قرار می گیرند، هر چند که اغلب بین 30-20 سال هستند(گارسیا[2] ، 1997؛ به نقل از جمالی و قربانی، 1384).

در ایران علیرغم پژوهش های متعدد، اطلاعات دقیقی در دست نیست، ولی پژوهش ها معتادان رسمی را 000/200/1و تفننی را به چند میلیون نفر برآورد نموده اند.که تعداد قابل توجهی از ایشان جوانان و نوجوانان   می باشند.

این معضلات، جامعۀ جهانی را برآن داشته است تا بخش بزرگی از نیروی خود را به سمت کنترل اعتیاد هدایت نماید. در این مدیریت بحران همواره دو راهبرد اساسی از دیر باز یعنی کنترل عرضه وکنترل تقاضا وجود داشته است.

تشخیص کم اثر بودن تلاش ها در کاهش عرضه و نتایج مأیوس کننده ای که دراین راستا وجود داشته، غالب محافل علمی را به سوی کنترل تقاضا متوجه نموده است. در این میان روانشناسان، جامعه شناسان، پزشکان و سایر متخصصان در حوزه های متعدد موضوع، تحقیقات بسیار وسیع و دامنه داری را انجام داده اند.

این پژوهش ها عمدتاً ناظر برعلت یابی، شناسایی عوامل خطر و عوامل محافظت کننده، درمان و بازتوانی    بوده اند. با این حال به علت شکست در نتایج، ضعف در درمان و هزینه های سرسام آور بازتوانی در دهۀ گذشته، مسأله پیشگیری بیشتری مورد توجه قرار گرفته است. با وجود این، شناسایی رویکردهای مؤثر پیشگیری بسیار مشکل بوده است.البته در این زمینه، پیشرفت هایی حاصل شده و شواهد دال بر مؤثر بودن رویکردهای پیشگیری بوسیلۀ مطالعات تجربی ژرف ارائه گشته تشکیل و نتایج این تلاش ها در مجلات علمی متعدد منعکس گردیده است (برای نمونه بوتوین و بوتوین[3] ، 1992؛ گوداستات[4] ، 1989؛ شینک[5]، بوتوین و اورلاندی[6] ، 1991). جدیدترین پژوهش ها در محیط مدرسه انجام گرفته است و تأثیر رویکردهای پیشگیری از مصرف مواد مخدر به وسیلۀ پرداختن به عوامل روانی و اجتماعی مؤثر بر شروع و مراحل اولیه مصرف مواد آزموده شده است. این مطالعات، طیفی گسترده از مطالعات نیمه تجربی در مقیاس کوچک تا مطالعات تجربی وسیع را در برمی گیرد.تحقیقات اولیه عمدتا برروی سیگار بوده ولی مطالعات تازه ترنه تنها وسیع تر و بهتر طراحی گردیده اند، بلکه بر تأثیر مواد مخدر در پیشگیری متمرکز بوده اند. (کلانتز و هارتل، 2002).

عمده ترین رویکردهای پیشگیری در سال های گذشته که هر کدام برنامه های منسجم و ساختار یافته ای را با توجه به اقتضائات بومی و منطقه ای، جنس و سن مخاطبین در دل خود پرورده اند، عبارتند از:

الف تأکید بر نفی اجتماعی و منع اخلاقی. این روش شاید به تعاریف امروزی و در صورتی که تنبیه و مجازات را در زمرۀ فعالیت های پیشگیری تلقی نکنیم، بهترین روش بشر برای مقابله با مصرف مواد مخدر بوده است. تأکید بر منع مصرف الکل و مواد مخدر توسط معلمین ، مبلغین، سیاستمداران و وعاظ در مدرسه، اماکن عمومی و مذهبی از جمله کلیسا ها و مساجد، از قدیم تاکنون رواج داشته است. در مغرب زمین در قرون هجدهم و نوزدهم و اوایل قرن بیستم، استفاده از این روش برای کاهش اعتیاد بسیار مرسوم بوده است (بوت، 1996؛ بوکستاین، 1995).

ب- القاء ترس. با کمرنگ شدن روش های منع اخلاقی در اواسط قرن بیستم، القاء ترس و وحشت و اشاره به عوارض مرگبار اعتیاد  به صورت برجسته ترین روش پیشگیری درآمد. در رسانه های جمعی و برنامه های آموزشی مرتباً بر عوارض ناگوار مصرف مواد مخدر تأکید  می شد. در مواردی که عوارضی به دست نمی آمد، به راحتی با توجیه های اخلاقی، عوارضی برای آنها جعل می گردید.کتاب ها و متون اطلاع رسانی بر عوارض حتمی و ناگواری که مصرف مواد مخدر می تواند در پی داشته باشد، تأکید می کردند. اما به تدریج مطالعات نشان داد که این روش ها گاهی نه تنها مفید نیستند، بلکه اثر معکوس بجای می گذارند (بوتوین و بوتوین، 1997).

ج- آموزش و اطلاع رسانی. در این روش اطلاعاتی در رابطه با مواد مخدر، عوارض مصرف، تعریف اعتیاد و روش های درمانی آن به دور از هر گونه بزرگ نمایی و تنها  با تأکید بر موارد قاطع تأکید می شود (آلفرد، 1997). در این الگو یا روش ادعا می شود که افزایش اطلاعات باعث ایجاد تغییر نگرش و متعاقب آن تغییر در رفتار می گردد.

د- رویکرد هنجاری. ارائۀ نگرش جامعه به مواد مخدر و تخمین واقعی شیوع مصرف مواد در بین مردم به صورت یکی از ارکان اطلاع رسانی به ویژه در گروه های جوان تر در آمده است، به نوعی که حتی عده ای آن را تحت عنوان رویکردهای هنجاری[7] در دسته ای جداگانه قرار داده اند (آلفرد، 1997). اعتقاد بر این است که استفاده کننده گان مواد مخدر، معمولاً نگرش اجتماع به مصرف مواد مخدر را معتدل تر از آنچه هست تخمین می زنند و شیوع مصرف آن را در بین مردم، بیشتر از آنچه که هست می پندارند و این بیش تخمینی[8]، رفتار آن ها را تقویت می کند. جالب آنکه عده ای معتقدند که اگر این روش در کنار روش های دیگر تعبیه نشود، گاهی فعالیت های پیشگیرانه باعث تشدید مصرف مواد می شوند، زیرا با رشد و فراگیر شدن آنها، باور مصرف کنندگان بر اینکه مواد مخدر به شدت در میان مردم شیوع دارد و گرنه آنقدر برنامه های پیشگیری ابداع       نمی شدند، تقویت می گردد.

ه- رویکرد آمورش مهارت های مقاومت. در اواخر دهۀ 70 میلادی ، اوانس و همکارانش[9] در دانشگاه هوستون آمریکا دست به فعالیت هایی  زدند که نتیجۀ آن ایجاد تغییرات عمده در برنامه های جلوگیری از مصرف سیگار، الکل و مواد مخدر بود. روش ابداعی او بر عوامل روانی و اجتماعی که تصور می شد زمینه ساز مصرف مواد است، تأکید داشت. اوانس تحت تأثیر دو مفهوم قرار داشت:

یکی نظریه های مجاب ساز[10]  در علم روانشناسی اجتماعی و دیگری مفهومی بنام مایه کوبی روانی[11] .

و- آموزش مهارت های فردی و اجتماعی.از اواخر دهۀ 70 میلادی تاکنون تحقیقات قابل توجهی بر روی الگو یا مدل پیشگیری که هدف آن آموزش مهارت های عمومی، شخصی و اجتماعی است، صورت گرفته است. این مدل ها به تنهایی یا به همراه روش های آموزش مقاومت به کار گرفته می شوند و در مقایسه با روش های سنتی آموزش و اطلاع رسانی، حتی روش های آموزش مقاومت، بسیار جامع تر هستند. مبانی نظری این رویکرد یا روش بر 2 نظریه یادگیری اجتماعی[12] بندورا[13] و نظریه رفتار مشکل دار[14] جسر[15] استوار است. برخی از برنامه های آموزشی مدارس که با تکیه به رویکردهای فوق در کشورهای مختلف برگزار شده اند، عبارتند از:

 

 

 

  1. Walk Tall
  2. DARE (Drug Abuse Resistance Education)
  3. Alcohol Misuse Prevention Study
  4. Project Alert
  5. Miduestern Prevention Project
  6. Minnesota Team
  7. Project smart
  8. Project TNT (Towards No Tobacoo use)
  9. Life skills Training

(مکری، 1380).

پژوهش های متعدد اثر بخشی رویکردها و برنامه های فوق الذکر را در کوتاه مدت و دراز مدت مورد بررسی قرار داده اند که در فصول بعدی پژوهش حاضر به آنها اشاره خواهد شد.

برآیند پژوهش ها نشان می دهد که غالب برنامه ها  به رغم برخی از سودمندی ها، کارایی کاملی در پیشگیری نداشته اند.

به نظر می رسد علت عمدۀ این ضعف در عدم تلفیق نظریات مختلف در تعلیل و پیشگیری و گزینش محدود از برخی از نظریات است. چنانچه بتوان رویکرد پیشگیری و برنامه های آموزشی را به گونه ای طراحی نمود که در آن به نوعی از تمام نظریات یا دست کم از نظریات عمده بهره گرفته شود و با توجه به کاستی های برنامه های آموزشی پیشین، برنامه ای آموزشی با لحاظ نمودن اشتراکات و امتیازات  برنامه های متعدد تنظیم گردد، می توان به صورت موفق تر عمل نمود .

چنین کاری در حوزۀ پیشگیری و آموزش احتمالاً خواهد توانست شکاف هایی که درآموزش های قبل وجود داشته پوشش دهد و به نوعی راهگشای ابداع شیوه های پیشرفته تر آموزشی گردد.

 با عنایت به پژوهش ها و تجربه های آموزشی، پژوهشگر در پی دستیابی به رویکردی جدید و تدوین دورۀ آموزشی در پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر بوده است.

برای دستیابی به این هدف ابتدا، نظریات مختلف سوء مصرف و پیشگیری مورد بررسی قرار گرفته است. پس از تحلیل واستخراج موارد متعدد و بررسی وزن عوامل با در نظر گرفتن موارد مشترک  نسبت به انسجام و صورتبندی دوره اقدام گردیده است. دورۀ طراحی شده جهت بررسی کارایی برای  دانش آموزان پسر  دبیرستانی که مخاطبین اصلی دوره می باشند، برگزار شده  و در نهایت همراه  با استنادات  پژوهشی عرضه شده است.

دورۀ طراحی شده به تأیید آزمایش صورت گرفته، از کارایی لازم برخودار بوده و می تواند به صورت عمده در آموزشگاه ها مورد استفاده قرار گرفته و راهگشای پژوهش های بعدی در جهت مدل سازی های آموزشی قرار گیرد. و می توان با اتکا به روش ها و مدل های مختلف آموزشی و استفاده از تکنولوژی های آموزشی در دراز مدت بر غنای آن افزود.

 

 

 

 



[1]- Prid

[2] -Garsia

1- Botvin&Botvin

2- Good stade

3- Shinke

4 - Orlandi

[7] - normative approach

[8] - Overstimation

[9] - Evans etal

[10] - Persuasian

[11] - Psychological inoculation  

[12] - Social learning

[13] - Bandura

[14] - Problem behavior theory

[15] - Jesser.

 

 

 

...........................

 

 

.

.

.

.

راهبردهای آموزش پیشگیری از رفتارهای پرخطر

الف-  آموزش ارزش ها

آموزش ارزش ها فرایندی است که موجب می گردد دانش آموزان این مهارت را یاد بگیرند که برای چه چیزهایی ارزش قائل شوند و در نتیجۀ آن راه خود را انتخاب نمایند و تصمیم گیری کنند. وقتی این مهارت فرا گرفته شد، در تمام اصول زندگی قابل استفاده خواهد بود. این راهبردها موجب می شود دانش آموزان در مورد باورهایی که بر تصمیم ها و رفتارایشان و دیگران اثر می گذارند، آگاهی یابند. برای اجرای آموزش ارزش ها به این نکات توجه کنید:

در کلاس درس جوی را حاکم کنید که دانش آموزان را ترغیب نماید تا:

- خود را در بیان عقایدشان راحت حس کنند و با گوش دادن به گفته های دیگران (و نه الزاماً قبول آنها) به ایشان احترام گذارند؛

- از خودشان بیشتر بگویند؛

- از اهانت به ارزش های دیگران، چه به صورت کلامی و چه به صورت غیر کلامی خودداری کنند؛

- در صورت عدم تمایل برای بیان اعتقادات خود در مورد هر بحث،  برای شرکت نکردن خود در آن احساس آزادی کنند؛

- مسئولیت یادگیری خود را بر عهده گیرند؛

- در مورد آنچه که پس از آموزش ارزش ها یادگرفته اند بحث کنند؛

- انحرافات، پیش داوری ها و کلیشه ها را در مورد مباحث و منابعی که برای کسب آگاهی بکار می گیرند بشناسند و

- تلاش کنند، آنهایی که اعتقادات و احساساتی متفاوت با ایشان دارند را درک نمایند.

 دقت کنید که آموزش ارزش ها این نکات را مورد تأکید قرار دهد:

- در مورد موضوعات مطرح پیرامون رفتارهای پرخطر، ممکن است اختلاف نظر وجود داشته باشد؛

- گاهی مردم حتی بدون داشتن اطلاعات کافی به چیزهایی اعتقاد پیدا می کنند؛

- تجربیات فردی در کسب عقاید نقش بزرگی ایفا می کند؛

- اغلب در هر گروهی عقایدی مختلف وجود دارد و

- نظرات عمومی در مورد رفتارهای پرخطر و آنهایی که چنین رفتاری دارند ثابت نیست و با آشکار شدن موضوعات جدید تغییر می کنند.

 به عنوان یک دبیر تلاش کنید:

- در نقش یک تسهیل کننده که می تواند گروه را برای فعالیت مؤثر هدایت کند، عمل کنید؛

- مطمئن شوید که دانسته های غلط اصلاح می شوند؛

- کلاس را غیر رسمی کنید تا دانش آموزان بتوانند از آنچه ارزش می دانند، صحبت کنند و

- تلاش کنید در مورد دانش آموزانی که اعتقاداتشان با نقطه نظر خاص شما  در یک موضوع  هم خوانی ندارد،  برخورد داورانه (تأیید یا رد نظر دیگران) نداشته باشید.

 آموزش ارزش ها باید بدین شیوه به پیش رود:

- با یک فعالیت آموزشی ساده آغاز می شود. از قبیل شناخت احساس دانش آموزان در مورد موضوعی خاص مثل قرار گرفتن درمعرض دود غیر مستقیم سیگار و یا مقایسه و مقابله این احساسات با درک دیگران؛

- به سمت فعالیت های آموزشی پیش روید که به درک دیگران منجر می شود. این امر در مواردی که دانش آموزان را تربیت می کنید احساس های دیگران را بررسی و درک نمایند، انجام می گیرد (مثلاً نقش پدر یا مادری را بازی کنید که در حال گفتگو با نوجوان 15 سالۀ خود است. این پدر و مادر فهمیده است که فرزندش سیگار می کشد) و

- در پایان به دو راهی های اخلاقی بپردازید. دانش آموزان را تشویق کنید راه های جایگزین و کاربردهای آنها را در تصمیم گیری مورد دقت قرار دهند (مثلاً یک مدل تصمیم گیری را برای نشان دادن اینکه نوجوان 15 ساله وقتی که در حین مسافرت در معرض دود سیگار دوست پدرش قرار گرفته است، چه می تواند انجام دهد را به کار گیرید).

 

 مثال هایی از شیوه های ..............

 

 

 

...................

فصل چهارم

 

 

نتایج

 

 

 

 

 

 

 

 

 

نتایج

سئوال. آیا اجرای دورۀ طراحی شده (پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر)، در تغییر نگرش دانش آموزان مقطع متوسطه به سوء مصرف مواد مخدر، تأثیر دارد؟

فرضیه. بین نگرش دانش آموزان دوره دیده و دوره ندیده (گروه های گواه و آزمایش)، به سوء مصرف مواد مخدر، تفاوت وجود دارد.

 

جدول 4-1، خلاصة اطلاعات توصیفی به دست آمده از تحلیل داده ها را نشان می دهد.

 

جدول 4-1: خلاصۀ اطلاعات توصیفی بدست آمده از تحلیل داده ها

 

پیش آزمون

پس آزمون

تعداد

میانگین

انحراف معیار

تعداد

میانگین

انحراف معیار

گواه

آزمایش

30

30

؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

این یک دمو است

؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

فایل کامل را خریداری کنید

30

30

2667/151

؟؟؟؟؟؟؟؟؟

85830/16

8326/0

 

داده های به دست آمده از گروه های گواه و آزمایش به دو روش مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

 

 

 

 

 

 

 

1. مقایسۀ تفاوت نمرات پیش آزمون و پس آزمون گروه های گواه و آزمایش، که در این مورد از آزمون t مستقل استفاده شده است. جداول 4-5 ، 4-4، 4-3 و 4-2، خلاصۀ نتایج بدست آورده از تحلیل داده ها با استفاده از آزمون t مستقل را نشان می دهد.

 

جدول4-2 : آماره های پیش آزمون و پس آزمون گروه های گواه و آزمایش

 

تعداد

میانگین

انحراف معیار

میانگین انحراف معیار

گواه

آزمایش

30

30

0333/3-؟؟؟؟؟؟؟

20529/35

01423/26

42758/6

74953/4

 

 

جدول 4-3: آزمون برابری واریانس ها

 

آزمون لونز برای برابری واریانس ها

F

سطح معنی داری

با احتساب واریانس های برابر

بدون احتساب واریانس های برابر

؟/

096/0

 

 

جدول 4-4: آزمون برابری میانگین ها

 

آزمون برای برابری میانگین ها

t

درجۀ آزادی

سطح معنی داری

تفاوت میانگین

با احتساب واریانس های برابر

بدون احتساب واریانس های برابر

315/2

؟؟؟؟؟

58

؟؟؟؟؟

024/0

024/0

50000/18

50000/18

 

 

 

 

 

کلیه کارت های عضو شبکه شتاب امکان پرداخت اینترنتی را دارند.

بلافاصله بعد از پرداخت موفق لینک دانلود این پروژه فعال خواهد شد.

قیمت اختصاصی و استثنایی این پروژه درپایان نامه دات کام : تنها , 14900 تومان

 

 

 

 

 

 


قیمت قبلی : 200000 ریال

قیمت جدید : 14900 تومان  |   جهت خرید محصول بر روی تصویر روبرو کلیک نمایید :

خرید آنلاین این مطلب




مطالب مرتبط


نام:*
ایمیل:*
متن نظر:
کد را وارد کنید: *
جدیدترین مطالب
پربازدیدترین مطالب
آمار سایت
آمار مطالب یک ساعت پیش: 0
امروز: 0
این ماه: 0
کل: 3100
کل نظرات: 267
آمار کاربران یک ساعت پیش: 0
امروز: 0
این ماه: 0
کل: 252
بن شدگان: 1
جدیدترین عضو: Qurbanalipuya

                                                                                                                         

تبادل لینک خودکار
Taktaz Group

Powered By Taktaz Group. Google+